Dijital Pazarlama

8. Opt in, kişinin, eş zamanda birçok kişiye atılan e postayı, “bulk” e posta olarak almaya opsiyon hakkı vermesidir. Eğer buna izin vermezse, bu postayı “spam” olarak alır. Opt in kendi içinde ikiye ayrılır. Biri “single opt in”, diğeri ise “double opt in” olmak üzere. Single opt in: Ziyaretçiler ve/veya müşteriler e-posta listenize üye olmak için teşvik edilir. Single opt-in sisteminde ziyaretçi e-posta adresinin ve gerekli bilgilerin istendiği formu doldurduktan sonra listeye üye olmuş olur. Daha fazla birşey yapmasına gerek yoktur ve sizden e-posta almaya başlar. Double opt in de sisteminde ise, single opt-in ile aynı şekilde öncelikle ziyaretçileriniz ya da müşterileriniz email listenize üye olmak için formu doldururlar. Daha sonra gelen konfirmasyon emailındaki linke tıklayarak üye olmak istediklerini onaylarlar. Double Opt-in üyelik sistemi sayesinde istenmeyen ya da başkasının yerine yapılan üyelikler engellenmiş olur ve daha kaliteli bir e-posta listesi oluşturulur.
Opt-out ya da unsubscribe ise, e-postal listesi üyelerinin istedikleri zaman bu listeden çıkma talebi ve bir daha sizden e-posta almama isteğidir. Örnek vermek gerekirse, birçok forum sitesi double opt in kullanmakta. Önce üye oluyorsunuz daha sonra o web sitesindeki yenilikler öğrenebilmeniz amacıyla bir aktivasyon bağlantısı e-posta kutunuza geliyor, siz o bağlantıya tıklayıp aktive ettiğinizde, artık bu siteden e-posta gönderilmesine izin verdiğinizi beyan etmiş oluyorsunuz. ABD e-posta gönderme kanunlarına göre ise her gönderilen grup e-posta içinde üyelerin listeden çıkabilmeleri için üyelikten çıkma (unsubscribe) bağlantısı bulundurulması gerekmektedir. Eğer e-posta listesi ABD’de ikamet eden üyeleri kapsıyorsa bu bağlantıyı mutlaka bulundurmak gerekir.

Geleneksel iş dünyası, daha geniş bir pazar potansiyeline sahip rakip internet şirketlerinin bireysel e-tüketicilerin ihtiyaçlarını rahatça karşılayabilmesinden çekiniyorlar. Başlangıçta, dot-com balonunun patlamasından önce, pek çok e-ticaret şirketi “Eğer biz bunu yaparsak, onlar peşimizden gelecekler” varsayımı altında işlerini yürütüyordu. Web 2.0’ın büyüme döneminde, başarılı e-ticaret operatörleri bunu çok daha iyi biliyorlar. Günümüzde milyonları çeken bireysel bir hizmet yerine, kendilerine uyacak hizmetleri kurabilecek milyonlarca bireyi çağırıyorlar.
Web 2.0 dünyasında başarılı olmayı tehdit eden şey içerik değil, müşterinin ta kendisidir. Devrim sayılabilecek bu dönüşüm halâ başlangıç aşamasında gözüküyor; fakat yinede tedarikçi ve tüketici arasındaki güç dengesinin çoktan tüketici yönüne doğru kaydığına dair işaretler var. Gerçekten de lider şirketler bloglardaki olumsuz yorumlara izin veriyorlar; fakat arkasından o konuyla ilgili yorum da yazıyorlar. Eğer bir tüketici ürününüzle ilgili beğenmediği bir şeyi söylemeye çalışıyorsa bu ona gerçekten değer verdiği anlamına gelir. Başarılı şirketler bunu çok iyi anladılar. Öte yandan Web 2.0, pek çok açıdan tüketicilerin birbirleriyle, özel ve kamu sektörü ile olan etkileşim şekillerini de belirliyor. Geleneksel iş yaşamı için müşterilerine ve diğer ilişkide bulunduğu firmalara karşı gösterdiği en iyi hizmet yaklaşımı artık yeterli olmuyor. Bunun yerine, müşterilerini dinlemeye çalışan ve özellikle geri bildirimlrini önemseyen bir yapıya ihtiyaçları var.

4) Geleneksel pazarlamanın artık günümüzde etkisini kaybetmeye başladığını görmekteyiz. Şirketler için farklılaşmak ve farkedilmek zorlaşmakta. Dolayısıyla kitlelere seslenmek yerine doğru bir hedef kitle belirleyerek, bu hedef kitledeki her bir kişiyle birebir iletişime geçilmeye çalışmaktadırlar. İnternet ve mobil uygulamalar etkileşimli pazarlamaya örnektir.

İnternet sayesinde kitlelere değil, bireylere hitap edilmeye başlanmıştır. WEB 1.0 kullanıcıları sadece okuycuydu. Yani sadece bilgiyi tüketen konumda kullanıcı vardı. WEB 2.0 ikinci nesil internet hizmetlerini yani internet kullanıcılarının ortaklaşa ve paylaşarak yarattığı sistemi tanımlar. WEB 2.0 süreci internet kullanıcıları arasında video, fotoğraf, yorum, bağlantılar gibi çeşitli içerikleri paylaşma olanağı sağlamıştır. Web 3.0 ise semantic web anlayışı ile özdeşleştirilmiştir. Semantic web kısaca makinelerin artık okuyup, anlayıp, yorumlayabileceği bir sistemdir. Bu sistem ile birlikte webdeki tüm içerikler tek bir veritabanı gibi olacak, bu devasa veritabanı sayesinde kullanıcılar bir konuyla ilgili tüm detaylara ulaşabilecektir. Şule hocamızın bu konuya ilişkin derste verdiği örnek aslında çok net açıklamaktadır bu durumu. Siz bir arama motoruna jaguar yazdığınızda sizin bugüne kadarki izlerinizden, aradığınızın bir hayvan mı yoksa araba mı olduğunu ayırt ederek, size aradığınıza uygun seçenekleri önce sıralayacaktır. Web 3.0 ile etkileşimli pazarlamanın artacağına inanmaktayım.

İnteraktif pazarlama, gelişen teknolojiler ve pazarlama yaklaşımları ile marka ve kurumun müşterileriyle çift yönlü kurduğu iletişim müşterilerinin beklentilerine uygun olarak kişiselleştirilmiş değer tekliflerinin sunulduğu bir pazarlama yaklaşımıdır. Etkileşimli ve çift yönlü iletişim sağlanabilmektedir. Müşteri kendi istediği zaman iletişime geçer. Dolayısıyla izinli yapılan interaktif pazarlamalarda yanlızca sizinle iletişimde olmak isteyen müşterilerinizle iletişime geçilir. Tüketiciler marka ile özel ve kişisel bir deneyim yaşar. Mobil operatör servisleri; profilleme, çalarken dinlet, avea Bi Dünya, Turkcell-im, Vodafone Live gibi uygulamalara sıkça rastlamaktayız. Örneğin çalarken dinler özelliği ile cep telefonunu arayan kişilere içerik dinletilmektedir böylece kurumsal aidiyet oluşturulmaktadır. Kampanyalar duyurulmaktadır. Bu kampanyalara özel aynı zamanda özel mikro siteler, interaktif oyunlar yapılmaktadır. Mikro web siteler internet tabanlıdır. Mikro wap siteleri ise mobil uygulamalardır. Mikro siteler sayesinde sitenin trafiği artmaktadır. Sayfa açılma oranı, tıklanma oranı, müşterinin kullanım alışkanlıkları, site içindeki aktiviteleri, eğer üye olduysa demografik bilgileri, ilgi alanları, gelir bilgileri, lokasyon bilgileri, kullanım alışkanlıkları gibi bilgiler ölçümlenebilir. Mobil pazarlama bir mobil cihazla ilişkilendirilmiş tüm faaliyetlerdir. Buna örnek olarak en sık rastladığımz uygulamalar SMS ve MMS uygulamalarıdır. Mobil kamyanyalar sayesinde satışlar arttırılabilir, markanın konumlandırması yapabilir, müşterilere yönelik araştırma ve ölçümleme yapılabilir. Mobil ve web üzerinden yapılan pazarlamanın bağlayıcılığı fazladır, kişiye özeldir, sosyalleşmeyi destekler. Direk olarak hedef kitleye ulaşır. İzinli veri tabanı oluşturulursa direk satış bile yapılabilir. Kampanyaya özel düzenlemelerle birlikte kampanya konseptine uygun mobil oyunlar yapılmaktadır. Oyun içerisine bilgilendirici içerikler yüklenmektedir. Bilinirlilik yaratarak akılda kalıcılığını sağlamak için günümüz trendlerine uygun uygulamalarla dikkat çekmeye çalışmaktadırlar. avea Bi Dünya, Turkcell-im, Vodafone Live aboneleri kendilerine özel hazırlanmış mobil portallardan Banner, thumbnail ve text link gibi özellikler ile her gün farklı içeriklere ulaşabilmektedir. İçerik indirme gibi özellikler sayesinde interaktivite sağlanır. Bu sayede firma veri toplama imkanı sağlar. Aynı zamanda müşterisini bilgilendirir ve bilinçlendiri. Kendini hatırlatır.

Internet tabanlı uygulamalara da sıkça rastlamaktayız. MSN, google gibi sitelere reklamları yayınlatarak geniş kitlelere ulaşılmaktadır. Facebook, Linkedin, Myspace, Twitter gibi yoğun trafik alan topluluk ortamlarında uygulama ve reklam yapılmaktadır. Siteye kendi oturumunuzla giriş yaptığınzda kullanım ve demografik bilgileriniz sayesinde segmente edilmiş kullanıcılara ulaşılmaktadır. Hedef kitleye yönelik portal reklam planlaması yapılmakta ve bu sayede reklam doğrudan hedef kitleye ulaşmaktadır. Arama motoru optizasyonu ile sitelerin internette arama yapanlarca bulunmasını arttırıcı servisler vardır. Ayrıca firmanın web sitesinin bilinirliği için arama optimizasyonu doğru yapılmış bir web sitesinin bulunması çok kolaydır. Arama motoru optimizasyonu için anahtar kelimeler, iç ve dış bağlantılar, içerikler etkilidir. Sadece ücretli alanlarda değil bulunurlukta da öne geçmeye yönelik site optimizasyonları yapılmaktadır. Ayrıca arayanların davranışlarının analizi yapılabilmektedir.

http://shop.mango.com/TR/mango
Site’de sadece Mango markası bünyesinde satışı yapılan ve mevcut Mango mağazalarından da satın alınabilecek tekstil ve aksesuar ürünleri indirimli olarak satılmaktadır. Sitenin iş modeli B2C olarak sınıflandırdığımız e-iş modelidir ve e-perakende mantığıyla hareket eder. Sitenin ana teması markasını takip edenler için internet üzerinden indirimli alış-veriş ortamı sağlamak ve müşterisine online mecradan ulaşabilmektir.
Sitede etkileşimli pazarlamaya ait gördüğüm iki önemli uygulama aşağıdadır;
Ekranda listelenen ürünler arasında her bir ürüne tıklandığında yeni bir sayfa açılır ve bu ürüne ait, ziyaretçinin inceleyeceği detaylar ekrana gelir. Sayfanın sol tarafı fotoğraflara, sağ tarafı ürünün kimlik bilgilerine ayrılmıştır. Bu ekranda benim en önemli bulduğum etkileşimli pazarlama faaliyeti ekranın sağ alt köşesinde yer alan GÖRÜNÜMÜ TAMAMLA bölümüdür. Bu bölümde incelenen ürüne uyacak markanın diğer giysi, aksesuar ve benzeri ürün çeşitleri listelenir. Örneğin bir kazak inceleniyorsa görünümü tamamlamak için kazağın renklerine ve modeline uygun bir pantolon, bir çanta ve bir ayakkabı modeli görsellerine yer verilir. Ayrıca bu görseller canlı bir manken üzerinde de görüntülenebilmektedir. Ek olarak bu alanda görüntülenen ürünlere tıklandığında ilgili ürünün detaylarını gösteren sayfası açılmaktadır. Bu yapı sadece bir ürüne odaklanmanızı engelliyor, kombin bir tarz yaratmanızı sağlıyor ve doğal olarak ürünlerin hepsini beraber satın alma ihtimali artıyor.

Ekranda üst yatay bar kısmında NE GİYMELİYİM diye bir alan bulunuyor. Bu alan tıklandığında çeşitli videoların yüklenmiş olduğu bir sayfa açılıyor. Bu videolar MANGO yapımcılığında çekilmiş bir dizinin farklı bölümlerinden oluşuyor. Dizinin içindeki tüm oyuncular MANGO ürünleriyle giydirilmiş ve MANGO aksesuarları kullanıyor ama bölümler birer reklam kurgusuyla çekilmemiş. Aksine bir hikaye etrafında kurguyla ilerleyen sitcom izliyorsunuz. Bu gibi dizilerle, tv programlarıyla markaların sunucu veya oyuncuları giydirmesi tanıdık bir pazarlama faaliyeti olarak karşımıza çıkarken sitede çok farklı bir süreç işliyor. Video bir yandan akarken ekranın altında film şeridi şeklinde bir alanda o anda ekrandaki oyuncuların üzerindeki kıyafetler ve aksesuarlar kombin olarak sergileniyor. Böylece ürünlerin canlı olarak nasıl durduğunu görebiliyor ve dizide beğendiğin oyuncunun tarzını satın alabiliyorsun. Kıyafetlerin aktığı alan scrollbar ile de yönetilebiliyor ve başlarında dizinin hangi bölümünde kullanıldıklarına dair notlar bulunuyor.